Wislawa Szymborska

ဗီဆြာဗါ ရွင္မ္ေဘာ္စကာ (1923 – 2012)

၁၉၉၆ စာေပႏိုဘဲလ္ဆုရ ပိုလန္ကဗ်ာဆရာမ ဗီဆြာဗါ ရွင္မ္ေဘာ္စကာ Wislawa Szymborska ဟာ ပိုလန္ႏိုင္ငံ Krakow ကရာေကာ၀္ျမိဳ႕မွာပဲ ေဖေဖၚ၀ါရီ ၁၊ ၂၀၁၂ မွာ အဆုတ္ကင္ဆာနဲ႔ ကြယ္လြန္သြားပါတယ္။ ကြယ္လြန္ခ်ိန္မွာ အသက္ ၈၈ ႏွစ္ ရွိပါျပီ။

ရွင္မ္ေဘာ္စကာဟာ ၁၉၂၃ မွာ ပိုလန္အေနာက္ပိုင္းက ျမိဳ႕ေလးတစ္ျမိဳ႕မွာ ဖြားျမင္ပါတယ္။ အသက္ ၈ႏွစ္အရြယ္မွာ မိသားစုနဲ႔ ကရာေကာ၀္ျမိဳ႕မွာ ေျပာင္းေရႊ႕ေနထိုင္ခဲ့ျပီး ၁၉၄၅ ကေန ၁၉၄၈ အထိ Jagellonian University မွာ ပိုလန္စာေပအႏုပညာနဲ႔ လူမႈေဗဒ ဘာသာရပ္ကို သင္ယူခဲ့ပါတယ္။ သူမရဲ႕ ပထမဆံုးကဗ်ာျဖစ္တဲ့ `I am Looking for a Word´ `စကားလံုးတစ္လံုးကို မိမိ ရွာေဖြေန တယ္´ ဟာ Dziennik Polski ေန႔စဥ္သတင္းစာမွာ ေဖၚျပပါရွိခဲ့ပါတယ္။

၁၉၅၃ ကေန ၁၉၈၁ အထိ ကရာေကာ၀္ စာေပအပတ္စဥ္ျဖစ္တဲ့ Zycie Literackie မွာ အယ္ဒီတာနဲ႔ ပင္တိုင္ေဆာင္းပါးရွင္အ ျဖစ္လုပ္ကိုင္ခဲ့ပါတယ္။ တကၠသိုလ္တက္ေနစဥ္မွာပဲ ကရာေကာ၀္စာေပအသိုင္းအ၀ိုင္း၀င္ေတြနဲ႔အတူ ၁၉၈၀ စာေပႏိုဘဲလ္ဆုရ ပိုလန္ ကဗ်ာ ဆရာၾကီး ခ်က္ရွ္ေလာ္ မီေလာ့ရွ္ Czeslaw Milosz နဲ႔ ပထမဦးဆံုးအၾကိမ္ေတြ႕ရွိခဲ့ပါတယ္။ သူမရဲ႕ ပထမဆံုး လံုးခ်င္းကဗ်ာ စာအုပ္ကို ၁၉၅၂မွာ ထုတ္ေ၀ခဲ့ျပီး သူမ မကြယ္လြန္ခင္အထိလံုးခ်င္း ကဗ်ာစာအုပ္ေပါင္း ၁၅ အုပ္ထက္မနည္း ထုတ္ေ၀ခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၉၁ မွာ Goethe ဆု ၊ ၁၉၉၅ မွာ Herder ဆု ၊ ၁၉၉၅ မွာ Poznan University ကခ်ီးျမႇင့္တဲ့ ဂုဏ္ထူးေဆာင္ စာေပအႏုပညာ ေဒါက္တာဆု ၊ ၁၉၉၆ မွာ Polish Pen Club ဆုနဲ႔ ၁၉၉၆မွာပဲ စာေပ Nobel ဆုတို႔ဆြတ္ခူးရရွိခဲ့ပါတယ္။

ရွင္မ္ေဘာ္စကာရဲ႕ ဘ၀မွာ ၂၀ရာစုရဲ႕ ပိုလန္ႏိုင္ငံသမိုင္းျဖတ္သန္းမႈေတြၾကံဳခဲ့ရပါတယ္။ ၁၉၃၉ မွာ နာဇီဂ်ာမနီေအာက္ေရာက္ ခဲ့ရတဲ့ ပိုလန္။ ဒုတိယကမာၻစစ္အျပီး ဆိုဗီယက္အင္ပါယာရဲ႕ လက္ေအာက္ခံကြန္ျမဴနစ္တိုင္းျပည္ပိုလန္။ ဒီမိုကေရစီလႈပ္ရွားမႈျဖစ္တဲ့ Solidarity ကာလနဲ႔ ေနာက္ပိုင္းမာရွယ္ေလာ။ သူမဟာ ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ၀င္ျဖစ္ခဲ့ဘူးပါတယ္။ ကဗ်ာေ၀ဖန္ေရးဆရာ Edward Hirsch နဲ႔ အင္တာဗ်ဴး (၁၉၉၆) တစ္ခုမွာ သူမေျပာခဲ့တာက ––

“ကၽြန္မငယ္တုန္းက ကြန္ျမဴနစ္၀ါဒကို ယံုၾကည္ခဲ့ပါတယ္။ ကမာၻၾကီးကို ကြန္ျမဴနစ္၀ါဒကတစ္ဆင့္ ကယ္တင္ခ်င္ခဲ့တယ္။ မၾကာခင္မွာပဲ သိလိုက္ရပါတယ္ ၊ ဒီ၀ါဒနဲ႔ေတာ့ အလုပ္မျဖစ္ဘူးဆိုတာ။ ဒါေပမယ့္ ဒီ၀ါဒကို ကၽြန္မတစ္ခ်ိန္တုန္းက ယံုၾကည္ခဲ့တယ္ဆိုတာကို မဖံုးကြယ္ခ်င္ပါဘူး။”

Continue reading